Những năm qua, ngành phân bón Việt Nam đã có những bước phát triển đáng ghi nhận. Nhiều doanh nghiệp đã đầu tư đổi mới công nghệ, nâng cao năng lực sản xuất, cải tiến chất lượng sản phẩm, phát triển các dòng phân bón chuyên dùng, phân bón hữu cơ, sinh học và thân thiện với môi trường, từng bước đáp ứng yêu cầu phát triển nền nông nghiệp xanh, hiện đại và bền vững.
Nông nghiệp luôn giữ vị trí quan trọng trong nền kinh tế Việt Nam, không chỉ bảo đảm an ninh lương thực, tạo sinh kế cho hàng triệu hộ nông dân mà còn đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế và xuất khẩu của đất nước.
Trong những thành tựu chung đó, ngành phân bón có vai trò đặc biệt quan trọng, cung cấp nguồn vật tư thiết yếu phục vụ sản xuất, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng cây trồng và hiệu quả kinh tế nông nghiệp.
Tuy nhiên, cũng phải thẳng thắn nhìn nhận rằng, tình trạng phân bón giả, phân bón kém chất lượng vẫn đang tồn tại với nhiều phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, gây khó khăn cho công tác phát hiện, kiểm tra và xử lý.
Đây không chỉ là vấn đề vi phạm pháp luật trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, mà còn là mối đe dọa trực tiếp đối với quyền lợi của người nông dân, uy tín của doanh nghiệp chân chính và sự phát triển bền vững của ngành nông nghiệp.
 |
| Quang cảnh hội thảo sáng 16-10. |
Đối với người nông dân, sử dụng phải phân bón giả, phân bón kém chất lượng có thể dẫn đến cây trồng sinh trưởng kém, giảm năng suất, chất lượng nông sản, thậm chí gây thiệt hại cả một vụ mùa. Những thiệt hại ấy không đơn thuần là tiền bạc, mà còn là công sức, vốn liếng và sinh kế của người nông dân.
Đối với doanh nghiệp, đặc biệt là những doanh nghiệp có thương hiệu, đầu tư bài bản và tuân thủ pháp luật, tình trạng làm giả, làm nhái nhãn hiệu, bao bì, sản phẩm không chỉ gây thiệt hại về kinh tế mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín, thương hiệu đã được xây dựng trong nhiều năm.
Nguy hiểm hơn, sự tồn tại của phân bón giả, phân bón kém chất lượng còn làm méo mó môi trường cạnh tranh, khiến các doanh nghiệp chân chính phải đối mặt với sự cạnh tranh không lành mạnh, trong khi niềm tin của người nông dân và người tiêu dùng đối với thị trường bị ảnh hưởng.
Phát biểu tại hội thảo, Tiến sĩ Nguyễn Trí Ngọc, Phó chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Phân bón Việt Nam cho rằng: Công tác phòng, chống phân bón giả không thể chỉ trông chờ vào nỗ lực của riêng một cơ quan, một lực lượng hay một doanh nghiệp, mà cần có sự phối hợp đồng bộ, thường xuyên, thực chất giữa Nhà nước, Hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp.
Trong đó, các cơ quan quản lý nhà nước giữ vai trò chủ đạo trong xây dựng, hoàn thiện cơ chế chính sách, tổ chức thực thi pháp luật; lực lượng chức năng có trách nhiệm kiểm tra, phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm; doanh nghiệp chủ động bảo vệ thương hiệu, cung cấp thông tin, phối hợp với cơ quan chức năng; còn Hiệp hội phát huy vai trò cầu nối, tập hợp những phản ánh, kiến nghị từ thực tiễn để đề xuất giải pháp với các cơ quan có thẩm quyền.
 |
| Tiến sĩ Nguyễn Trí Ngọc, Phó chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Phân bón Việt Nam phát biểu khai mạc hội thảo. |
Theo ông Vương Trường Nam, Phó chánh Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo 389 Quốc gia: Trong lĩnh vực phân bón, qua theo dõi, tổng hợp kết quả phát hiện, bắt giữ, xử lý các vụ việc liên quan đến phân bón giả với các thủ đoạn: Thu mua các loại phân đạm (Ure) phẩm cấp thấp, hàng lỗi, hoặc các loại hóa chất công nghiệp có hàm lượng dinh dưỡng rất thấp để làm nguyên liệu nền. Trộn phân đạm thật với các chất có màu sắc hoặc hình dáng tương đồng nhưng không có giá trị dinh dưỡng cho cây trồng (như muối công nghiệp, bột đá, đất sét, cát...). Thu mua vỏ bao bì cũ của các thương hiệu phân đạm uy tín, nổi tiếng trong và ngoài nước (như Đạm Phú Mỹ, Đạm Cà Mau, Đạm Hà Bắc...). Sau đó, đóng lượng phân đạm giả hoặc phân kém chất lượng vào rồi may miệng bao lại như mới. Đặt in bao bì lậu với thiết kế, màu sắc, logo và thông tin chỉ dẫn giống đến 95-99% so với hàng thật để người tiêu dùng không thể phân biệt bằng mắt thường...
Để làm sạch thị trường phân bón, theo các đại biểu tham dự hội thảo cần phải có chế tài đủ mạnh và xây dựng cơ chế phối hợp hiệu quả giữa các cơ quan chức năng; trong đó, thông tin từ doanh nghiệp được tiếp nhận, phản ánh phải được xem xét kịp thời, các vi phạm phải được xử lý nghiêm theo đúng quy định pháp luật, quyền và lợi ích hợp pháp của người nông dân, doanh nghiệp chân chính phải được bảo vệ.
