Việc Tổng thống Mỹ Donald Trump điều động hàng nghìn binh sĩ tới Trung Đông và bày tỏ ý định chiếm giữ đảo Kharg - trung tâm xuất khẩu dầu thô hàng đầu của Iran, nhằm “kiểm soát nguồn dầu” đang làm dấy lên nhiều tranh luận trong giới quân sự. Theo cựu sĩ quan quân đội Mỹ Stanislav Krapivnik, một chiến dịch như vậy không chỉ gây thương vong lớn mà còn có thể kéo Washington vào một cơn ác mộng hậu cần.
Một “chiến thắng” cần thiết
Trong cuộc phỏng vấn với RT ngày 31/3, ông Krapivnik cho rằng Nhà Trắng có thể đang tìm kiếm một chiến thắng mang tính biểu tượng trong cuộc đối đầu với Iran. Theo ông, động thái này nhằm củng cố sự ủng hộ trong nước đối với chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump. “Họ phải thể hiện một chiến thắng cho cuộc chiến này,” ông nói.
Vị chuyên gia cho biết mức độ ủng hộ chiến sự Trung Đông tại Mỹ hiện chỉ ở khoảng 30%, thậm chí đang giảm dần. Điều này đi ngược với xu hướng thường thấy khi dư luận Mỹ có xu hướng “đoàn kết vì đất nước” trong các cuộc xung đột quân sự. “Chỉ khoảng 30% người Mỹ ủng hộ và con số đó vẫn đang giảm,” ông Krapivnik nhận định.
Ông cũng bày tỏ hoài nghi rằng các tướng lĩnh của Tổng thống Trump có sẵn sàng nói thẳng về những tổn thất tiềm tàng của chiến dịch hay không.
Cơn ác mộng hậu cần
Trong viễn cảnh đó, cựu sĩ quan quân đội Mỹ Stanislav Krapivnik cho biết, các lực lượng Mỹ hiện chủ yếu được bố trí ngoài khơi bờ biển Kuwait, cách đảo Kharg khoảng 200 km bên kia Vịnh Ba Tư.
Theo ông, quân đội Mỹ có thể tiếp cận hòn đảo bằng đường biển, nhưng nhiều khả năng sẽ tiến hành đổ bộ đường không. Các phương tiện có thể được sử dụng bao gồm máy bay vận tải Lockheed C-130 Hercules, trực thăng hoặc máy bay cất hạ cánh thẳng đứng Bell Boeing V-22 Osprey. Tuy nhiên, ông cảnh báo rằng các phương tiện này có thể trở thành mục tiêu dễ bị tấn công.
“Để đến được đó, họ sẽ phải chịu thương vong. Sẽ có những tổn thất về máy bay,” ông nói.
Theo ông Krapivnik, lực lượng Iran đã chuẩn bị sẵn sàng để phòng thủ hòn đảo và các máy bay Mỹ tiếp cận có thể phải đối mặt với hệ thống tên lửa phòng không vác vai. Ngay cả khi lực lượng Mỹ đổ bộ thành công, họ vẫn phải tiến hành các chiến dịch chiến đấu trong khu vực dân cư và công nghiệp ở phía bắc đảo. “Họ sẽ phải sơ tán toàn bộ thành phố, từng tòa nhà… Sẽ có thương vong, và rất nhiều thương vong,” ông nói.
Đảo Kharg không chỉ là một cảng dầu, mà gần như là “đường sống” của ngành năng lượng Iran. Ảnh: Money & Banking
Trong khi đó, hòn đảo này chỉ cách đất liền Iran khoảng 36,5 km, khiến lực lượng Mỹ dễ trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công bằng tên lửa, máy bay không người lái kiểu Shahed và các UAV FPV từ Iran. Ngoài ra, ông Krapivnik cho rằng bất kỳ lượng dầu nào Mỹ có thể kiểm soát trên đảo cũng chỉ là nguồn dự trữ nội địa, bởi Tehran hoàn toàn có thể đóng đường ống dẫn dầu tới đảo.
Một thách thức khác là việc duy trì lực lượng trên đảo trong điều kiện khí hậu khắc nghiệt. Theo ông, với nhiệt độ có thể lên tới 45 độ C, mỗi binh sĩ cần từ ba đến bốn lít nước mỗi ngày. “Nếu bạn thả 2.000 người xuống đó, bạn cần 8.000 lít nước mỗi ngày… chưa kể thực phẩm, đạn dược và việc sơ tán những người bị thương,” ông nói.
Theo cựu sĩ quan này, tất cả những yếu tố trên khiến kịch bản chiếm giữ đảo Kharg trở thành một chiến dịch tiềm ẩn nhiều rủi ro quân sự và hậu cần đối với Washington.
Đảo Kharg giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong hệ thống năng lượng của Iran. Khoảng 90% lượng dầu thô của Iran được xuất khẩu qua cảng trên đảo, thông qua hệ thống đường ống dẫn từ đất liền. Các tàu chở dầu cỡ lớn có thể cập cảng nhờ vùng nước sâu gần đảo, điều mà bờ biển đất liền của Iran không có.
Từ đảo Kharg, dầu thô được vận chuyển qua Vịnh Ba Tư, đi qua eo biển Hormuz để tới các thị trường quốc tế, trong đó Trung Quốc là khách hàng lớn nhất. Không chỉ là trung tâm xuất khẩu dầu, đảo Kharg còn được xem là nguồn thu chủ chốt của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), lực lượng có vai trò quan trọng trong hệ thống an ninh và ngân sách của Iran.
Trong bối cảnh căng thẳng gia tăng, Tổng thống Mỹ Donald Trump từng đề cập khả năng tấn công các đường ống dẫn dầu nối tới đảo. Tuy nhiên, ông cho biết chưa thực hiện phương án này nhằm tránh gây tổn hại lâu dài cho nền kinh tế Iran.
