 |
| Diễn biến chỉ số USD Index trong 6 tháng qua. |
Fed thận trọng trước lạm phát
Theo thông cáo sau cuộc họp ngày 16-17/6/2026 (theo giờ Mỹ), Ủy ban Thị trường mở Liên bang Mỹ (FOMC) quyết định duy trì biên độ mục tiêu lãi suất quỹ liên bang ở mức 3,5-3,75%. Quyết định được thông qua với tỷ lệ đồng thuận 12/12.
Fed cho biết, hoạt động kinh tế Mỹ vẫn mở rộng với tốc độ vững chắc, dù mức độ bất định còn cao, một phần do xung đột tại Trung Đông. Tăng trưởng năng suất và đầu tư vốn vẫn mạnh; việc làm tiếp tục tăng phù hợp với quy mô lực lượng lao động, trong khi tỷ lệ thất nghiệp ít thay đổi.
Tuy nhiên, điểm khiến Fed chưa thể nới lỏng chính sách là lạm phát vẫn cao hơn mục tiêu 2%. Theo thông cáo của Fed, lạm phát còn chịu tác động từ các cú sốc nguồn cung, trong đó có giá năng lượng. Cơ quan này tiếp tục nhấn mạnh mục tiêu đưa lạm phát về ổn định giá cả.
Cùng với quyết định giữ nguyên lãi suất, Fed cũng duy trì lãi suất trả trên số dư dự trữ ở mức 3,65%, lãi suất tín dụng sơ cấp ở mức 3,75%, đồng thời tiếp tục thực hiện các nghiệp vụ thị trường mở nhằm giữ lãi suất liên bang trong vùng mục tiêu.
Quyết định này không nằm ngoài dự báo của nhiều chuyên gia. Trước đó, PGS.TS. Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại TP. Hồ Chí Minh cho rằng, Fed sẽ giữ nguyên lãi suất trước tác động của căng thẳng địa chính trị, giá dầu tăng và lạm phát tại Mỹ còn cao. Điều này cho thấy Fed đang chuyển từ trạng thái nới lỏng sang duy trì chính sách tiền tệ thận trọng hơn, hoặc có thể thắt chặt hơn để đạt mục tiêu kiểm soát lạm phát.
Áp lực tỷ giá và lãi suất với Việt Nam còn hiện hữu
Việc Fed giữ nguyên lãi suất khiến mặt bằng lãi suất quốc tế tiếp tục duy trì ở vùng cao. Điều này tác động trực tiếp đến các nền kinh tế mới nổi, trong đó có Việt Nam, thông qua kênh tỷ giá, dòng vốn và chi phí vốn.
Trong phiên giao dịch ngày 18/6/2026, Ngân hàng Nhà nước công bố tỷ giá trung tâm hôm nay ở mức 25.173 VND/USD, giảm 2 đồng so với phiên trước. Tại Vietcombank, giá USD được niêm yết ở mức 26.111 - 26.431 VND/USD (mua vào - bán ra), cùng giảm 2 đồng ở cả hai chiều giao dịch so với phiên trước. Trong khi trên thị trường quốc tế, chỉ số USD Index đo lường sức mạnh của đồng USD vẫn duy trì ở mức trên 100 điểm - mức cao nhất kể từ cuối tháng 3/2026.
Nhưng theo các chuyên gia từ ngân hàng UOB, ưu tiên của Ngân hàng Nhà nước nhiều khả năng là giữ nguyên lãi suất điều hành. Dù vậy, trong ngắn hạn (quý III/2026), VND vẫn chịu áp lực nhất định, tương đồng với các đồng tiền trong khu vực, do bất ổn địa chính trị còn kéo dài. Về trung hạn, UOB duy trì quan điểm tỷ giá tương đối ổn định, được hỗ trợ bởi tăng trưởng vững chắc, dòng vốn FDI duy trì tích cực và chính sách tiền tệ ổn định, với lãi suất điều hành dự kiến giữ ở mức 4,5% đến hết năm 2026.
 |
Cũng về vấn đề này, theo ông Nguyễn Xuân Thành, Giảng viên cao cấp Trường Chính sách công và Quản lý Fulbright, rủi ro lớn hiện nay là nếu giá dầu duy trì ở mức cao, kỳ vọng lạm phát có thể lan sang các nhóm hàng hóa và nguyên liệu sản xuất khác. Khi đó, chính sách tiền tệ sẽ phải được điều hành thận trọng hơn, mặt bằng lãi suất tiếp tục duy trì ở mức cao để vừa kiểm soát lạm phát, vừa hỗ trợ tỷ giá.
Với Việt Nam, áp lực này xuất hiện trong bối cảnh nhu cầu hỗ trợ tăng trưởng còn lớn. PGS.TS. Nguyễn Hữu Huân cho rằng, Việt Nam đang muốn nới lỏng chính sách tiền tệ để phục vụ mục tiêu tăng trưởng cao. Tuy nhiên, khi Fed giữ nguyên, Việt Nam sẽ không còn nhiều dư địa để giảm lãi suất. Thậm chí, trong một số tình huống, nhà điều hành vẫn phải cân nhắc đến khả năng tăng lãi suất.
Thực tế thời gian qua, hệ thống ngân hàng thương mại đã ghi nhận một đợt tăng lãi suất tương đối mạnh, sau đó Ngân hàng Nhà nước can thiệp để ổn định dần. Theo ông Huân, trong bối cảnh hiện nay, từ nay đến cuối năm, Việt Nam sẽ gặp nhiều khó khăn hơn trong việc cân bằng giữa ổn định vĩ mô và mục tiêu tăng trưởng cao.
Áp lực tỷ giá cũng là vấn đề cần theo dõi. Báo cáo vĩ mô mới phát hành của MBS Research nhận định, chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương lớn đang có dấu hiệu đảo chiều, trong khi áp lực tỷ giá có thể gia tăng khi đồng USD được hỗ trợ bởi kỳ vọng Fed giữ nguyên lãi suất trong năm nay và có thể tăng lãi suất từ năm 2027.
 |
| Diễn biến lãi suất huy động của các nhóm ngân hàng. |
Báo cáo này cũng cho rằng, kinh tế Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức, trong đó có nhập siêu hàng hóa gần 14 tỷ USD trong 5 tháng đầu năm, lạm phát tháng 5 tăng 5,6% so với cùng kỳ và dư địa nới lỏng chính sách tiền tệ bị thu hẹp.
Nhìn rộng hơn, bà Cao Thị Ngọc Quỳnh, Giám đốc Khối khách hàng tổ chức Công ty cổ phần Chứng khoán VNDirect cho rằng, trong nửa cuối năm 2026, thị trường Việt Nam sẽ chịu tác động lớn từ các yếu tố bên ngoài hơn là nội tại. Các biến số như căng thẳng tại Trung Đông, khả năng eo biển Hormuz được mở hoàn toàn hay không, cũng như các vấn đề liên quan đến chính sách thuế quan và thương mại của Mỹ sẽ ảnh hưởng đến tâm lý nhà đầu tư, dòng vốn và triển vọng các nhóm ngành.
Theo bà Cao Thị Ngọc Quỳnh, những biến động bên ngoài này không chỉ ảnh hưởng đến thị trường chứng khoán mà còn tác động đến năng lực đầu tư của doanh nghiệp tại Việt Nam.
Trong bối cảnh đó, quyết định giữ nguyên lãi suất của Fed có thể khiến thị trường tiếp tục thận trọng. Dòng vốn quốc tế thường có xu hướng cân nhắc kỹ hơn với các thị trường mới nổi khi lãi suất USD duy trì ở mức hấp dẫn. Đồng thời, chi phí vốn toàn cầu cao cũng khiến doanh nghiệp phải tính toán chặt chẽ hơn trước các quyết định đầu tư mới.
Tuy nhiên, các động lực hỗ trợ trong nước vẫn còn. Báo cáo của MBS Research cho thấy, hoạt động xuất khẩu tiếp tục tăng trưởng tích cực, sản xuất công nghiệp giữ nhịp ổn định, dòng vốn FDI giải ngân tăng và đầu tư công được kỳ vọng là bệ đỡ chính cho tăng trưởng.
Vì vậy, tác động từ quyết định của Fed không nhất thiết tạo ra cú sốc ngay lập tức, nhưng sẽ khiến điều hành chính sách tiền tệ của Việt Nam phải thận trọng hơn. Trọng tâm trong thời gian tới là giữ ổn định tỷ giá, kiểm soát lạm phát, đồng thời bảo đảm dòng tín dụng chảy vào các khu vực sản xuất, kinh doanh và các động lực tăng trưởng thực chất của nền kinh tế. Điều này đặt ra yêu cầu cao hơn đối với việc sử dụng hiệu quả từng đồng vốn và tăng cường các kênh huy động vốn trung, dài hạn cho nền kinh tế.
