Thị trường mua sắm trực tuyến tại Việt Nam đang trải qua giai đoạn chuyển mình mạnh mẽ. Theo số liệu thống kê mới nhất của Bộ Công Thương, quy mô giao dịch thương mại điện tử (TMĐT) giữa doanh nghiệp và người tiêu dùng (B2C) trong 2 quý đầu năm 2026 ước tính đạt 13,9 tỷ USD, tăng 17,9% so với cùng kỳ năm trước. Trong bối cảnh thị trường tiếp tục phát triển mạnh mẽ, các sàn thương mại điện tử cũng không ngừng đổi mới, nâng cao trải nghiệm cho cả người tiêu dùng và các nhà bán hàng. Trí tuệ nhân tạo (AI) là công cụ hỗ trợ đắc lực trong quá trình này.
Tối ưu vận hành nhờ AI
Theo McKinsey, AI tạo sinh có thể tạo thêm từ 400 đến 660 tỷ USD giá trị mỗi năm cho ngành bán lẻ và hàng tiêu dùng, chủ yếu nhờ tự động hóa các hoạt động marketing, bán hàng, chăm sóc khách hàng và quản lý chuỗi cung ứng, từ đó nâng cao hiệu quả vận hành.
Cụ thể hơn, Shopee đang tăng cường ứng dụng AI trong hệ thống tìm kiếm và đề xuất sản phẩm. TikTok Shop tận dụng thuật toán phân phối nội dung để rút ngắn hành trình từ xem video đến đặt hàng. Trong khi đó, Lazada phát triển nhiều công cụ AI hỗ trợ người bán tạo hình ảnh, viết mô tả sản phẩm và quản lý gian hàng.
Lazada phát triển nhiều công cụ AI hỗ trợ người bán tạo hình ảnh, viết mô tả sản phẩm và quản lý gian hàng.
Chia sẻ về vấn đề này, ông Trần Trọng Tuyến - Chủ tịch Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM) cho rằng, thương mại điện tử Việt Nam đang bước vào một giai đoạn phát triển hoàn toàn mới. 5 năm qua, thị trường liên tục duy trì tốc độ tăng trưởng hai con số với doanh thu hàng chục tỷ USD mỗi năm, nhưng hiện nay trọng tâm không dừng lại ở mở rộng quy mô mà là nâng cao chất lượng và chiều sâu phát triển.
Theo ông Tuyến, động lực lớn nhất của sự chuyển dịch này chính là Agentic AI - thế hệ AI có khả năng tự ra quyết định, phối hợp và thực hiện công việc cùng con người. “Thậm chí, thị trường đang chứng kiến sự phối hợp giữa ‘AI của người mua’ và ‘AI của người bán’”, ông Tuyến cho biết.
Đồng quan điểm, Tiến sĩ Cấn Văn Lực, Thành viên Hội đồng tư vấn Chính sách của Thủ tướng Chính phủ đánh giá, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu chậm lại, doanh nghiệp Việt cần tận dụng AI như một giải pháp chiến lược để giảm chi phí, tăng năng suất và duy trì năng lực cạnh tranh.
“Từ những ứng dụng thực tế cho thấy, AI không chỉ là công cụ hỗ trợ mà đang dần trở thành một phần thiết yếu của thương mại điện tử. Nhờ AI, người bán nhỏ có thể tiếp cận lượng khách hàng rộng lớn hơn, tối ưu chi phí, còn người tiêu dùng được trải nghiệm mua sắm nhanh, chính xác và cá nhân hóa”, Tiến sĩ Cấn Văn Lực nhấn mạnh.
Nhà bán hàng và người mua cùng hưởng lợi
Chia sẻ về việc ứng dụng AI trên thương mại điện tử, đại diện Lazada Việt Nam cho biết sàn đang tận dụng thế mạnh công nghệ riêng để hỗ trợ các thương hiệu tăng tốc phát triển trên nền tảng.
Lazada cam kết phát triển các giải pháp AI dễ tiếp cận, giúp nhà bán hàng tháo gỡ khó khăn đặc thù tại từng thị trường.
Từ năm 2025, Lazada bắt đầu tích hợp các gian hàng chính hãng trên TMALL, kênh mua sắm hàng chính hãng của Taobao và Gmarket, một trong những nền tảng TMĐT hàng đầu Hàn Quốc vào LazMall, tạo nên hệ sinh thái danh mục sản phẩm chính hãng phong phú, đáp ứng đa dạng nhu cầu mua sắm ngày càng cao của người tiêu dùng Việt Nam. Để hỗ trợ các nhà bán hàng quốc tế vận hành hiệu quả, Lazada đã áp dụng công nghệ đồng bộ gian hàng. Chỉ cần xác nhận kết nối, hệ thống sẽ tự động tạo gian hàng chính hãng tương ứng trên Lazada. Công nghệ sau đó hỗ trợ đồng bộ dữ liệu theo thời gian thực, bao gồm giá bán, chương trình khuyến mãi, danh mục sản phẩm và các hoạt động vận hành. Nhờ đó, các thương hiệu quốc tế có thể nhanh chóng hiện diện trên LazMall và thúc đẩy tăng trưởng doanh số.
Theo phía Lazada, AI còn giúp bản địa hóa trải nghiệm bằng cách tự động dịch thông tin sản phẩm sang tiếng Việt, kết nối với hệ thống dữ liệu và logistics, đồng thời phân tích nhu cầu của thị trường địa phương để hỗ trợ nhà bán hàng xây dựng chiến lược kinh doanh phù hợp. Thông qua khả năng phân tích dữ liệu của AI, các thương hiệu còn có thể đưa ra những ưu đãi phù hợp hoặc triển khai chương trình độc quyền dành cho đúng nhóm khách hàng. Điều này giúp họ tiếp cận thêm nhiều người tiêu dùng mới, mở rộng tệp khách hàng và phát triển hoạt động kinh doanh bền vững hơn.
Về phía người tiêu dùng, AI hỗ trợ họ dễ dàng tìm thấy những sản phẩm phù hợp với mức giá tốt nhất từ nguồn cung phong phú trên LazMall, TMALL và Gmarket. Ngoài ra, AI giúp Lazada cá nhân hóa trải nghiệm mua sắm bằng các mã giảm giá bất ngờ, hay gói sản phẩm độc quyền dành cho những người dùng tích cực tương tác.
Khi người tiêu dùng hài lòng với trải nghiệm mua sắm, họ có xu hướng quay trở lại và trở thành khách hàng trung thành của nền tảng.
